Limit zwolnienia z VAT 2026 — 240 000 zł. Jak liczyć i co zrobić po przekroczeniu?

Limit zwolnienia podmiotowego z VAT wynosi w 2026 r. 240 000 zł wartości sprzedaży netto rocznie — od 1 stycznia 2026 r. został podniesiony z 200 000 zł. Firmy, które w 2025 r. przekroczyły stary limit, ale zmieściły się w nowym, mogą wrócić do zwolnienia od 1 stycznia 2026 r. bez okresu karencji. Przy starcie firmy w trakcie roku limit liczy się proporcjonalnie do liczby dni działalności.

Nowy limit 240 000 zł — co dokładnie się zmieniło?

Zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT ze zwolnienia podmiotowego korzysta podatnik, u którego wartość sprzedaży (bez kwoty podatku) nie przekroczyła w poprzednim roku 240 000 zł — i który jednocześnie nie przekracza tej kwoty w roku bieżącym. Do końca 2025 r. próg wynosił 200 000 zł i nie był podnoszony od 2017 r., więc kolejne roczniki firm „wpadały” w VAT wyłącznie przez inflację. Podwyżka do 240 000 zł obejmuje też unijne podmioty korzystające w Polsce z procedury SME.

W praktyce: jeśli Twoja sprzedaż w 2025 r. nie przekroczyła 240 000 zł netto i nie wykonujesz czynności wyłączonych ze zwolnienia (lista niżej), w 2026 r. nie musisz być czynnym podatnikiem VAT — nie doliczasz VAT do cen, nie składasz JPK_V7, ale też nie odliczasz VAT od zakupów.

Zasady przejściowe 2025 → 2026

Najważniejszy element nowelizacji to przepisy przejściowe dla firm „złapanych” między starym a nowym limitem:

• Sprzedaż 2025 między 200 000 a 240 000 zł — od 1 stycznia 2026 r. możesz ponownie wybrać zwolnienie podmiotowe. Przepis przejściowy wyłącza standardową roczną karencję (normalnie do zwolnienia wraca się najwcześniej po upływie roku od jego utraty lub rezygnacji).
• Utrata zwolnienia w trakcie 2025 r. po przekroczeniu 200 000 zł — jeśli ostatecznie nie przekroczyłeś 240 000 zł, również możesz wrócić do zwolnienia od 2026 r.
• Formalność: powrót do zwolnienia zgłaszasz przez aktualizację formularza VAT-R. Warto przy tym przeliczyć skutki — po powrocie do zwolnienia może być konieczna korekta VAT odliczonego od zakupów i środków trwałych.

Powrót do zwolnienia nie zawsze się opłaca: jeśli sprzedajesz głównie firmom-vatowcom albo masz duże zakupy inwestycyjne, status czynnego podatnika bywa korzystniejszy. To decyzja do przeliczenia, nie automat.

Jak liczyć limit przy starcie firmy w trakcie roku? Wzór i przykład

Jeśli zakładasz działalność w trakcie roku (zobacz: jak założyć działalność gospodarczą krok po kroku), limit przysługuje Ci w proporcji do okresu prowadzenia sprzedaży:

limit = 240 000 zł × liczba dni od startu do końca roku ÷ 365

Przykład: firma rusza 1 lipca 2026 r. Do końca roku zostają 184 dni, więc limit zwolnienia wynosi: 240 000 × 184 ÷ 365 = ok. 120 986 zł. Jeśli sprzedaż do 31 grudnia przekroczy tę kwotę, firma traci zwolnienie — mimo że nie zbliżyła się do „pełnych” 240 000 zł.

Co wlicza się do limitu, a co nie?

Wlicza się: wartość netto (bez VAT) opodatkowanej sprzedaży towarów i usług na terytorium kraju, w tym zaliczki na jej poczet, a także — mimo zwolnienia przedmiotowego — transakcje związane z nieruchomościami oraz usługi finansowe i ubezpieczeniowe, jeżeli nie mają charakteru pomocniczego.

Nie wlicza się (art. 113 ust. 2 ustawy o VAT) m.in.:

• wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów oraz wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość (WSTO) nieopodatkowanej w Polsce,
• pozostałej sprzedaży zwolnionej przedmiotowo z VAT (np. usługi medyczne, edukacyjne — poza wymienionymi wyżej wyjątkami),
• odpłatnej dostawy środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji (np. sprzedaż firmowego samochodu nie „zjada” limitu).

Kto nie może korzystać ze zwolnienia — niezależnie od obrotów

Katalog z art. 113 ust. 13 ustawy o VAT wyklucza zwolnienie podmiotowe bez względu na wysokość sprzedaży. Czynnym podatnikiem VAT od pierwszej złotówki musi być firma, która:

• świadczy usługi doradcze (z wyjątkiem doradztwa rolniczego), prawnicze, jubilerskie lub usługi ściągania długów (w tym faktoringu),
• dostarcza towary opodatkowane akcyzą (z wyjątkami, m.in. energia elektryczna, wyroby tytoniowe, samochody osobowe będące środkami trwałymi),
• sprzedaje nowe środki transportu, tereny budowlane lub budynki i budowle w określonych okolicznościach,
• handluje (hurtowo i detalicznie) częściami do pojazdów samochodowych i motocykli,
• prowadzi sprzedaż internetową m.in. preparatów kosmetycznych i toaletowych, komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych oraz AGD,
• sprzedaje towary z załącznika nr 12 do ustawy (m.in. metale szlachetne),
• nie posiada siedziby działalności gospodarczej w Polsce (z zastrzeżeniem unijnej procedury SME).

Uwaga: wystarczy jedna czynność z tej listy, by utracić prawo do zwolnienia. To częsta pułapka — np. drobna usługa „konsultingowa” dopisana do faktury.

Przekroczenie limitu — co zrobić krok po kroku?

1. Ustal moment przekroczenia. Zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono limit — opodatkowaniu podlega cała ta transakcja, nie tylko nadwyżka ponad 240 000 zł.
2. Złóż VAT-R do urzędu skarbowego przed dniem utraty zwolnienia (najlepiej, gdy widzisz, że najbliższa faktura przebije limit). Rejestracja jest bezpłatna.
3. Wystaw fakturę z VAT na transakcję przekraczającą limit i każdą kolejną — od kwietnia 2026 r. w KSeF.
4. Rozpocznij rozliczenia: ewidencja VAT i plik JPK_V7 co miesiąc (lub kwartał po spełnieniu warunków), faktury z odpowiednią stawką VAT.
5. Sprawdź prawo do odliczeń — od dnia rejestracji odliczasz VAT od zakupów; w niektórych przypadkach możliwa jest też korekta VAT od towarów posiadanych na dzień utraty zwolnienia.

Zwolnienie z VAT a KSeF

Zwolnienie z VAT nie zwalnia z KSeF. Od 1 kwietnia 2026 r. obowiązek wystawiania faktur w Krajowym Systemie e-Faktur objął wszystkich przedsiębiorców — także podatników zwolnionych podmiotowo (tzw. nievatowców), jeśli wystawiają faktury. Wyjątek przejściowy dla najmniejszych: jeżeli pojedyncze faktury nie przekraczają 450 zł, a miesięczna sprzedaż fakturowana 10 000 zł, obowiązek wchodzi 1 stycznia 2027 r. Pełny harmonogram opisaliśmy w artykule KSeF — od kiedy obowiązkowy?.

Limit zwolnienia z VAT 2026 — terminy i obowiązki w pigułce

Najczęstsze pytania o limit zwolnienia z VAT

Powiązane tematy

• Jak założyć działalność gospodarczą w 2026 roku? Krok po kroku
• Ryczałt, skala czy podatek liniowy — jaką formę opodatkowania wybrać w 2026?
• KSeF — od kiedy obowiązkowy? Pełny harmonogram 2026–2027
• Ile kosztuje księgowość w Gliwicach? Cennik 2026

Stan prawny: czerwiec 2026. Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej — sytuację konkretnej firmy omów z księgową.